Topluluk Önünde Konuşurken Ellerimi Nereye Koymalıyım?

Topluluk önünde konuşurken ellerin nereye konulacağı birçok kişinin en çok zorlandığı konulardan biridir. Sahneye çıktığınızda, bir sunuma başladığınızda ya da toplantıda söz aldığınızda elleriniz bir anda fazlalıkmış gibi gelebilir.

Ellerinizi önde mi birleştirmelisiniz, arkaya mı almalısınız, yanlarda mı bırakmalısınız, yoksa konuşma boyunca sürekli jest mi yapmalısınız?

Bu kararsızlık, kişinin ellerini gereğinden fazla kontrol etmeye çalışmasına neden olabilir. Eller sıkıca kenetlenebilir, ceplere yerleştirilebilir, arkaya saklanabilir ya da konuşma boyunca sürekli hareket ettirilebilir.

Oysa asıl mesele ellerin nerede durduğu değil, konuşma sırasında nasıl bir işlev üstlendiğidir.

Ellerinizi tamamen sabit tutmaya çalıştığınızda hareketleriniz doğallığını kaybedebilir. Buna karşılık her cümlede jest yapmaya çalışmak da hareketlerin mesajın önüne geçmesine yol açabilir.

Bu nedenle elleri kullanırken basit ve uygulanabilir bir sistemden yararlanmak mümkündür:

• Merkez

• Anlam

• Dönüş

Ellerin Başlangıç Noktası

Konuşmaya başlarken ellerinizi gövdenizin önünde, yaklaşık olarak bel ile göğüs arasındaki bölgede rahat bırakabilirsiniz.

Bu alan, eller için doğal bir başlangıç ve bekleme noktası oluşturur.

Ellerin tamamen yapışık veya sıkıca kenetlenmiş olması gerekmez. Parmaklar birbirine hafifçe temas edebilir ya da eller doğal biçimde ayrı durabilir.

Burada önemli olan, ellerin gergin görünmemesi ve kişinin hareket etmeye hazır bir pozisyonda bulunmasıdır.

Ellerin çok aşağıda tutulması hareket alanını azaltabilir. Çok yukarıda tutulması ise yapay ve fazla kontrollü bir görüntü oluşturabilir.

Bu nedenle gövdenin önündeki orta alan, çoğu konuşma için kullanışlı bir merkez noktasıdır.

Jestlere Bir Görev Ver

Ellerinizi yalnızca boşta kalmasın diye hareket ettirmemelisiniz. Jestlerin, konuşmanızdaki düşünceyi destekleyen belirli bir görevi olmalıdır. Eller şu durumlarda daha işlevsel biçimde kullanılabilir:

• İki seçeneği karşılaştırırken

• Bir süreci aşamalara ayırırken

• Bir konunun farklı yönlerini gösterirken

• Sayıları veya sıralamaları anlatırken

• Bir değişimin yönünü ifade ederken

• Boyut, mesafe veya miktar belirtirken

• Konuşmanın önemli bir kelimesini vurgularken

Örneğin “Önümüzde üç seçenek var” dediğinizde üçü parmaklarınızla gösterebilirsiniz.

“Bir tarafta hız, diğer tarafta kalite var” dediğinizde sağ ve sol tarafı kullanarak iki ayrı alan oluşturabilirsiniz.

“Bu süreç giderek büyüdü” derken elleriniz arasındaki mesafeyi artırabilirsiniz.

Bu tür hareketler, konuşmanın içeriğiyle doğrudan bağlantılı olduğu için dinleyicinin mesajı takip etmesini kolaylaştırabilir.

Buradaki amaç, her kelimeyi el hareketiyle göstermeye çalışmak değildir.

Jest, yalnızca konuşmanın önemli veya görselleştirilebilir bölümlerinde kullanılmalıdır.

Hareketten Sonra Merkeze Dön

Topluluk önünde konuşurken yapılan en yaygın hatalardan biri, bir jest tamamlandıktan sonra elleri havada bırakmaktır. Kişi bir hareket yaptıktan sonra ne yapacağını bilemediğinde eller yeni ve anlamsız hareketler üretmeye başlayabilir. Bunun yerine her jestin ardından eller yeniden merkez noktasına getirilebilir.

Bu sistem şu şekilde çalışır:

• Eller merkezde bekler.

• Konuşmadaki önemli düşünce jestle gösterilir.

• Jest tamamlandıktan sonra eller merkeze döner.

• Yeni bir anlamlı hareket için tekrar beklenir.

Bu döngü, ellerin gereksiz yere sürekli hareket etmesini engeller. Aynı zamanda kişinin konuşma sırasında ellerini nereye koyacağına ilişkin yaşadığı kararsızlığı da azaltır.

Konuşma sırasında kullanılan jestler yalnızca dinleyiciye bilgi aktarmak için kullanılmaz.

Araştırmalar, jestlerin konuşan kişinin düşüncelerini düzenlemesine ve bazı bilgileri zihinsel olarak işlemesine yardımcı olabileceğini göstermektedir. Özellikle mekânsal ilişkilerin, hareketlerin, sıralamaların veya karşılaştırmaların anlatıldığı konuşmalarda jestler düşünce üretimini destekleyebilir. Bazı çalışmalarda jest kullanımının çalışma belleği üzerindeki yükü azaltabildiği görülmüştür. Çalışma belleği, kişinin konuşurken bilgiyi kısa süreli olarak zihninde tutmasını, düzenlemesini ve aktarmasını sağlayan bilişsel sistemlerden biridir. Kişi düşüncesinin bir bölümünü elleriyle dışarıya taşıdığında, zihinsel yükün bir kısmı hareketler aracılığıyla paylaşılabilir. Örneğin iki farklı seçeneği yalnızca kelimelerle anlatmak yerine ellerle farklı alanlarda göstermek, konuşanın düşüncesini daha kolay düzenlemesine yardımcı olabilir. Ancak her jest aynı etkiyi yaratmaz. Konuşmayla ilgisiz, aşırı tekrarlanan, ritmik fakat anlamsız veya söylenenlerle çelişen hareketler dikkat dağıtabilir. Bu nedenle jest kullanımında temel amaç hareketi konuşmanın yapısıyla uyumlu hâle getirmektir.

Topluluk önünde konuşurken ellerimi nereye koymalıyım? Artık cevabını biliyorsunuz. Şimdi deneme zamanı.